Inleiding

Angina pectoris (pijn op de borst tengevolge van vernauwingen van de kransslagaders) kan zulke ernstige vormen aannemen dat een patiënt niet alleen bij geringe inspanning, maar ook in rust geplaagd wordt door pijn aanvallen.
Ondanks de verschillende behandelingsmogelijkheden zoals bypass operaties, dotteren en medicijnen, blijft er een groep mensen over die desondanks geïnvalideerd blijven door de angina pectoris en daardoor een zeer weinig kunnen.

Tegenwoordig kunnen een aantal van de patiënten die onbehandelbare klachten van pijn op de borst hebben (refractaire angina pectoris) ondanks een bypass operatie, dotteren en medicijnen, behandeld worden met ruggenmerg stimulatie (SCS=Spinal Cord Stimulation).

Sinds enige tijd is deze behandeling ook mogelijk in het Catharina ziekenhuis.

Achtergrond

Ruggenmerg stimulatie is een vorm van elektro stimulatie. Het precieze werkingsmechanisme is niet helemaal duidelijk, maar wel is het zo dat er vasoactieve stoffen vrijkomen die de kransslagaders verwijden waardoor er meer zuurstofaanbod is voor het hart en zo de klachten van de patiënt verminderen en zijn inspanningstolerantie toeneemt.

Welke patiënten komen hiervoor in aanmerking

Om de kans op succes bij ruggenmerg simulatie zo groot mogelijk te maken zij er bepaalde voorwaarden waaraan een patiënt moet voldoen.

1. er geen bypass operatie meer mogelijk
2. er is geen mogelijkheid tot dotteren
3. de patiënt wordt met de maximale hoeveelheid aan medicijnen behandeld
4. er zijn langdurige klachten in rust en bij geringe inspanning
5. er duidelijk zuurstof gebrek van het hart aangetoond door middel van een isotopen scan (Mibi Spect)
6. er moet een goede functie zijn van de hartspier, aangetoond door middel van een echo
7. er moet een hartkatheterisatie zijn verricht in het afgelopen jaar om er zeker van te zijn dat er geen nieuwe vernauwingen verantwoordelijk zijn voor de klachten

De patiënten die aan de voorwaarden voldoen komen voor een intake gesprek en proef behandeling met TENS (transcutane elektrische neuro stimulatie) op de polikliniek cardiologie van het Catharina ziekenhuis.

Proefbehandeling TENS

Om er zeker van te zijn dat ruggenmergstimulatie bij de individuele patiënt werkt, wordt voor een definitieve behandeling een proef behandeling met TENS verricht.
Na inspanning op een loopband waarbij de bekende klachten van de patiënt worden opgewekt worden door middel van huidelektroden die aan weerszijden van het borstbeen worden geplaatst elektrische pulsen toegediend. De klachten van angina pectoris moeten dan binnen 1 minuut verdwenen zijn.

Definitieve implantatie

Bij de definitieve implantatie wordt gebruikt gemaakt van een volledig implanteerbaar systeem bestaande uit een pulsgenerator niet groter dan een pacemaker een quadripolaire elektrode en een verbindingsdraad. Behoudens het voor de ingreep stoppen van bloedverdunners zijn er geen specifieke maatregelen noodzakelijk.
Er wordt een kleine snede gemaakt op de rug ter hoogte van de 4de-5de borstwervel en vervolgens wordt de elektrode via een naald in de epidurale ruimte geschoven onder röntgen doorlichting. Door elektrische prikkeling via de elektrode worden in nauw overleg met de patiënt de juiste lokalisatie en intensiteit van de prikkel bepaald. De juiste plaatsing houdt in dat de patiënt tijdens de stimulatie paresthesieen heeft in het gebied waar de angineuze pijn gevoeld wordt. Hierna wordt de elektrode vastgezet en wordt verbonden met de verbindingsdraad die onder de huid wordt geleid, die op zijn beurt wordt verbonden met de neurostimulator die aan de zijkant in de buikwand wordt geïmplanteerd.

Complicaties

Zoals elke chirurgische ingreep is ook deze methode niet zonder gevaar op complicaties.
De meest voorkomende is dislocatie van de elektrode tip, de elektrode moet dan opnieuw op zijn plaats worden gelegd.
Verder kunnen optreden: infecties en elektronische storing van de stimulator zelf.

Behandelteam

Het behandelteam bestaat uit een cardioloog, een anesthesist gespecialiseerd in pijnbestrijding en een neurochirurg.

Vragen

Heeft u naar aanleiding van het bovenstaande vragen dan kunt u contact opnemen met de polikliniek cardiologie 040-2397000.